मित्रांनो दैनंदिन जीवनात अश्या बर्याच गोष्टी घडत असतात ज्याचा कायद्याशी संबंध येतो. त्याबद्दलची माहिती घेण्यासाठी आपण कायद्याची पुस्तके, लेख वाचण्याचा प्रयत्न करतो परंतु त्यांची भाषा आपणास समजणारी नसते. मग दूसरा पर्याय असतो तो वकिलांचे मार्गदर्शन घेण्याचा, परंतु बहुतेक वेळा आपणास त्यांची फिस परवडणारी नसते. त्यामुळे आपण कायद्याची माहिती देणारे आणि विशेष म्हणजे ती माहिती सामान्य व्यक्तिला समजेल अश्या भाषेत असणारे लेख वेळोवेळी आपल्या Info In Marathi या वेबसाईटवर प्रसिद्ध करतो. जेणेकरून आपल्या हक्कांची, कायद्याची माहिती सामान्य लोकांना समजेल. ही माहिती आपणास फायदेशीर वाटली तर नक्की शेअर करा.
रस्त्यावरून चालताना वाहतुकीचे नियम पाळले पाहिजेत. तुमच्या आणि रस्त्यावरून चालणाऱ्या इतर लोकांच्या सुरक्षिततेच्या दृष्टिकोनातून हे खूप महत्त्वाचे आहे. वाहतुकीचे नियम न पाळणाऱ्यांना वाहतूक पोलिसांकडून मोठा दंडही आकारला जातो. अनेकवेळा असे देखील घडते की, चेकिंग दरम्यान वाहतूक पोलिस अशी काही कृती करतो की ज्याची त्याला परवानगी नसते. यामध्ये तपासादरम्यान वाहनांच्या चाव्या काढणे सर्वात महत्त्वाचे ठरते.
कदाचित तुम्हीही हे दृश्य पाहिलं असेल जिथे ट्रॅफिक पोलिस वाहनांच्या चाव्या काढताना दिसतात. गाडीची चावी काढण्यासाठी असा काही कायदा आहे का? ट्रॅफिक पोलीस हवालदार काहीही करू शकतात का? नसेल तर अशा लोकांवर कारवाई कशी करणार? आज आम्ही या लेखात तुमच्या या सर्व प्रश्नांची उत्तरे देणार आहोत. चालक म्हणून तुमचे काय अधिकार आहेत हे आज आम्ही तुम्हाला सांगणार आहोत, त्यामुळे हा लेख शेवटपर्यंत वाचा आणि महितीशीर वाटल्यास शेअर नक्की करा.
भारतीय मोटार वाहन कायदा 1932 नुसार, फक्त सहाय्यक उपनिरीक्षक पदावरील वाहतूक पोलिस कर्मचारी वाहतूक नियमांचे उल्लंघन केल्याबद्दल दंड आकारू शकतात. केवळ एएसआय, उपनिरीक्षक आणि निरीक्षकांना जागेवर दंड आकारण्याची परवानगी आहे. त्यांच्या मदतीला ट्रॅफिक कॉन्स्टेबल किंवा होमगार्ड वगैरे असतात. मात्र, त्यांना तुमच्या वाहनाच्या चाव्या काढण्याचा अधिकार नाही किंवा वाहतूक पोलिस तुमच्या वाहनांच्या टायरमधील हवा काढू शकत नाहीत.
ट्रॅफिक पोलिसाकडे चालान बुक किंवा ई-चलान मशीन असेल तरच तो तुम्हाला दंड करू शकतो. यापैकी कोणत्याही गोष्टीशिवाय तो तुम्हाला दंड करू शकत नाही. वाहतूक पोलिसांनी त्यांच्या नावाचा बिल्ला असलेला गणवेश परिधान केला पाहिजे. ट्रॅफिक पोलिस सिव्हिल ड्रेसमध्ये असतील तर तुम्ही त्यांना त्यांचे ओळखपत्र दाखवण्यासही सांगू शकता.
लक्षात ठेवण्यासारखी गोष्ट म्हणजे वाहतूक पोलिसांचा हेड कॉन्स्टेबल कोणालाही फक्त १०० रुपये दंड करू शकतो. केवळ एएसआय किंवा एसआय दर्जाचा पोलीस कर्मचारी १०० रुपयांपेक्षा जास्त दंड करू शकतो.
ट्रॅफिक पोलीस कर्मचाऱ्याला तुमच्या वाहनाची चावी काढण्याचा अधिकार नाही. जर एखाद्या वाहतूक पोलिसाने असे केले तर आपण या घटनेची नोंद करू शकता. रेकॉर्डिंग करून तुम्ही याबाबतची तक्रार नजीकच्या पोलिस ठाण्यात वरिष्ठ अधिकाऱ्यांकडे करू शकता.
वाहन चालवताना तुमच्याकडे वाहन चालवण्याचा परवाना आणि प्रदूषण नियंत्रण प्रमाणपत्र असणे आवश्यक आहे हे लक्षात ठेवा. याशिवाय, तुमच्याकडे तुमच्या कारच्या नोंदणीची आणि विमा कागदपत्रांची एक प्रत असावी. तुम्ही या पेपर्सचे डिजिटल फॉरमॅट देखील वापरू शकता.
जर तुमचे चालान कापले गेले असेल आणि तुमच्याकडे जागेवरच दंड भरण्यासाठी पैसे नसतील तर तुम्ही नंतर दंड भरू शकता. चेकिंग दरम्यान एखाद्या पोलिस कर्मचाऱ्याने तुमच्याशी गैरवर्तन केल्यास तुम्ही वरिष्ठ अधिकाऱ्याकडे तक्रार करू शकता.
सूचना: वरील माहिती उपलब्ध माहितीचा अभ्यास करून तसेच वेगवेगळ्या इंटरनेट स्रोतांचा अभ्यास करून प्रदर्शित करण्यात आलेली आहे. सदर माहिती हि सामान्य जनतेमध्ये जागरूकता निर्माण करण्यासाठी प्रदर्शित करण्यात आली आहे या माहितीमध्ये काही त्रुटी आढळ्यास त्यास मानवी चूक मानले जावे.
सदर लेख अथवा लेखातील कुठल्याही भागाचे छापील, इलेक्ट्रॉनिक माध्यमात परवानगीशिवाय पुनर्मुद्रण किंवा कुठल्याही सोशल मीडियात कॉपी-पेस्ट करून पुनर्लेखन करण्यास सक्त मनाई आहे. याचे उल्लंघन केल्याचे आढळल्यास कायदेशीर कारवाई करण्यात येईल. लेख आपल्या मित्र, मैत्रिणींना पाठवण्यासाठी उपलब्ध पर्यायांचा वापर करून जरूर शेअर करा.
